Boek Review: Rebecca (Daphne du Maurier, 1938)

review book rebecca daphne du maurier 1938

‘Last night I dreamt I went to Manderley again.’

Rebecca is een haunting verhaal over liefde, devotie en onzekerheden geschreven door Daphne du Maurier. Verpakt als een romantisch gotisch verhaal, neemt de prille liefde van de hoofdpersoon een beklemmende en onheilspellende wending. 

Rebecca werd wel gezien als een van de invloedrijkste boeken van het begin van de vorige eeuw. En nu nog is het een boek dat tot de verbeelding spreekt. De taal en het verhaal heeft in al die tijd niets afgedaan en neemt je nu mee naar de tijd van bijna honderd jaar geleden die nog zo fris en dichtbij voelt door Daphne du Mauriers unieke en moderne schrijfstijl als toen. 

Het verhaal

De naamloze hoofdpersoon begint haar verhaal in een hotel waar ze net over hun oude landhuis Manderley heeft gedroomd. Ze denkt er met weemoed aan terug en de lezer ervaart dit door haar narratief. Ze vertelt over de tijd op Manderley en ook hoe ze daar kwam te wonen.

Als jonge vrouw, net volwassen is de hoofdpersoon werkzaam als gezelschapsdame van een rijke oude vrouw Mrs van Hopper. Een arrogante en egoïstische vrouw. De hoofdpersoon is een wees en heeft geen familie en op deze manier kan ze geld verdienen en meer wereldwijs worden, maar ze blijft een naïeve jonge vrouw zonder hoge opleiding of status. 

Wanneer Mrs van Hopper ziek wordt in Monte Carlo, ontmoet de hoofdpersoon Maxim de Winter een weduwnaar van in de veertig die haar meevraagt om een autoritje te maken, en vervolgens samen te dineren en ze spenderen veel tijd samen. Terwijl de hoofdpersoon gevoelens voor hem heeft speelt dan al de schaduw van zijn overleden vrouw Rebecca een rol. De hoofdpersoon vindt een briefje met Rebecca’s handschrift geschreven aan Max in een boek dat hij aan de hoofdpersoon heeft gegeven. Hun tijd samen is fijn, maar de hoofdpersoon is allesbehalve zeker dat hij gevoelens voor haar heeft, maar haar meer als een afleiding ziet. Zelfs Mrs van Hopper waarschuwt de hoofdpersoon.

Als Mrs van Hoppper weer beter is, wil zij richting Amerika gaan naar haar dochter en wordt het tijd om afscheid te nemen van Maxim. De hoofdpersoon voelt zich wanhopig, maar is verrast als Maxim haar een aanzoek doet, vrij onromantisch en zakelijk, maar ze accepteert dankbaar en hoopvol.

Die hoop vervliegt echter wanneer ze na hun fijne huwelijksreis aankomen in Engeland op zijn landgoed Manderley. Het huis en de omgeving met de rauwe kust en de mooie bloemenweiden is prachtig, maar de schaduw van Rebecca hangt nu nog duidelijker en onheilspellender boven haar hoofd. Niet alleen wil Maxim haar vrijwel niets vertellen over Rebecca en haar dood, maar zegt iedereen dat zij in niets lijkt op de flamboyante charmante en beeldschone Rebecca. Tot overmaat van ramp is de hoofdhuishoudster Mrs Danvers, de persoonlijk bediende van Rebecca geweest voor vele jaren en haar beste vriendin. De komst van de hoofdpersoon maakt Mrs Danvers jaloers en woedend en ze heeft een hekel aan de hoofdpersoon wat ze niet verbergt. 

De hoofdpersoon probeert zo goed mogelijk haar leven te leiden met Maxim op Manderley, maar kan haar draai niet vinden, en haar onzekerheden nemen alleen maar toe. Ze voelt zich minderwaardig en heeft niet het gevoel dat zij en Maxim een goed en gelukkig huwelijk hebben. Dit alles verandert als ze een gemaskerd bal organiseren voor het hele gebied en haar angsten en onzekerheden tot een hoogtepunt worden gebracht.

Maar de dag na het feest als een schip schipbreuk heeft geleden bij het strandje van Manderley, is het begin waarop alles anders wordt, ten goede en ten slechte.

Gotische romantiek

Alhoewel het verhaal begint als een romantisch verhaal van een jonge onervaren vrouw die een nieuw en rijk leven aangeboden krijgt door de man op wie zij verliefd is, is het allesbehalve een romantisch verhaal. Verteld vanuit de eerste persoon volgt de lezer alles vanuit het oogpunt van de hoofdpersoon die nooit een naam krijgt. De naam is toebedeeld aan Rebecca, het figuurlijke spook dat nog altijd op Mandeley aanwezig is. Zowel in de gedachten van mensen, de spullen, de inrichting, de menukaart. Alles ademt Rebecca. Zelfs haar oude kamer is nog intact. Dit wordt nog eens verstrekt door de kwaadaardige aanwezigheid van Mrs Danvers.

Het verhaal en de ervaring van de hoofdpersoon is in prachtige bewoordingen beschreven. Mooie volzinnen, die recht in haar hart en gedachten kijken. De beschrijvingen van Manderley en haar ervaringen komen helemaal tot leven, wat soms een ongemakkelijk gevoel teweegbrengt. 

Zonder iets prijs te geven over de twist die volgt in het verhaal, zijn de thema’s devotie, liefde, vertrouwen, loyaliteit en geheimen datgene wat de boventoon voert. Terwijl de sfeer geheel wordt bepaald door Rebecca. 

De twist is onthullend en onthutsend, zowel voor de lezer als de hoofdpersoon en zet alles op zijn kop. De toon van het verhaal verandert, alsook de gebeurtenissen. Hierna verandert het leven van Maxim en de hoofdpersoon, maar ook haar hele zijn. Maar zoals het begin van het boek al verklapt, dit alles heeft een prijs. 

Conclusie

Rebecca is noch een romantisch boek noch een horror, maar een prachtige beklijvende vertelling over de schaduw en aanwezigheid van een vrouw die boven het hoofd van de hoofdpersoon hangt. De sfeer is daardoor beklemmend en ongemakkelijk, en duikt diep in het hoofd van de hoofdpersoon. Met een mooie en zeer verslavende schrijfstijl is dit een boek dat weet te boeien en de lezer bindt in een betovering, net zoals Manderley dat doet. 

Praktische info

Rebecca (1938), 428 bladzijden. Auteur: Daphne du Maurier.  Oorspronkelijke taal: Engels. Nederlandse vertaling: Rebecca.