Film Review: Bird Box (2018)

review film bird box 2018
Bird Box/ Netflix

Bird Box (2018) is een bovennatuurlijke horror thriller die aan het begin te veel prijsgeeft wat ten koste gaat van de spanning.

Bird Box werd nadat de film op Netflix uitkwam veelvuldig vergeleken met A Quiet Place  (2018) die eerder dat jaar uitkwam en Bird Box daardoor een rip off zou zijn. Maar Bird Box is gebaseerd op het gelijknamige boek van Josh Malerman uit 2014. Alhoewel de twee films enige gelijkenis vertonen, kan Bird Box dus niet als namaak worden gezien. Echter sinds het succes van A Quiet Place kwam het natuurlijk wel goed uit qua timing. Of juist niet, wanneer de film tegenvalt. In ieder geval zorgt het voor veel publiciteit, waardoor de film naamsbekendheid krijgt en sneller bekeken wordt.

Het verhaal

We volgen een vrouw Malorie die zich geblinddoekt waagt op een onstuimige rivier in een bootje met twee kleine kinderen. Wanneer we vijf jaar terug in de tijd gaan, zien we hoe zij in deze situatie terecht is gekomen. Malorie was toentertijd ongelukkig zwanger toen zich iets vreemds voltrok op aarde. Mensen pleegden op bizarre en plotseling wijze zelfmoord wanneer ze naar iets keken. Malorie en haar zus Jess raken midden in de chaos terecht, waarbij Jess het mysterieuze gevaar in de ogen kijkt en zelfmoord pleegt. In de verwarring wordt Malorie door een vrouw een huis binnengeloodst, die vervolgens ook iets ziet en zelfmoord pleegt.

Na een paar uur en er zich meer mensen in dat huis hebben verzameld om zich te verschuilen voor de chaos buiten, komen ze erachter dat er buiten entiteiten zijn, die wanneer je naar ze kijkt, ze je dwingen tot zelfmoord omdat je zo iets gruwelijks hebt aanschouwd. Wat de mensen zien is voor iedereen anders. Onder de aanwezigen in het huis is ook de in blijde verwachting zijnde Olympia, die uit medelijden een vreemde man binnen laat. Deze Gary vertelt hen dat mensen uit psychiatrische ziekenhuizen wel naar de wezens kunnen kijken zonder zelfmoord te plegen en zelfs anderen dwingen naar de wezens te kijken. Met de wezens, de krankzinnige mensen en een voorraad die met zoveel mensen er al gauw doorheen is, zitten ze in een moeilijke situatie. Totdat er zich een onverwachte wending voordoet die alles in een keer op zijn kop zet.

De opbouw, thema en de wezens

De film begint al gelijk vijf jaar later, waardoor mensen die slim kijken al snel doorhebben hoe het allemaal af gaat lopen Het enige wat nog een mysterie blijft is of Malorie en de kinderen het er levend vanaf gaan brengen op de rivier. Dat maakt het kijken naar alle gebeurtenissen die zich voltrekken in het huis een stuk minder interessant. Want de kans is erg groot dat zij allemaal dood gaan. De onderlinge spanningen die tussen hen door de situatie ontstaan zijn logisch maar daardoor ook niet origineel of verrassend. Zelfs de vreemde die Olympia binnen laat, Gary, heeft nauwelijks een verrassingseffect. Dat haalt de kracht uit de film.

Het ongewenste moederschap van Malorie is een onderliggende thema, maar wordt meerdere malen ondergesneeuwd en is ondergeschikt aan de gebeurtenissen. Het feit dat zij na vijf jaar de kinderen nog steeds geen naam heeft gegeven, is ondanks Malorie’s karakter en de angst voor de wezens wel wat onbegrijpelijk en overdreven. Wel profileert Malorie zich als een sterke en slimme vrouw en uiteindelijk een sterke liefhebbende moeder. Zij wordt prima gestalte gegeven door Sandra Bullock, ondanks het wat magere script rondom haar karakterontwikkeling.

De film springt telkens van het verleden naar het heden/vijf jaar later wanneer ze steeds verder de rivier afzakken. Ook deze wisselingen halen de spanning steeds uit het verhaal, van beide kanten. Ook hebben beide momenten in de tijd een geheel andere sfeer, waardoor je telkens moet schakelen. Tevens is de vijf jaar die er tussen zit volleidg overgeslagen. 

Beide momenten in de tijd hebben ieder hun spannende situaties, die vooral door de krankzinnige mensen worden veroorzaakt dan door de wezens. De wezens blijven de hele film voor de kijker onzichtbaar. Nooit zie je wat de mensen zien dat zo verschrikkelijk is dat je spontaan zelfmoord gaat plegen, noch zie je hoe ze er in hun ware gedaante uitzien. Het is moeilijk geloofwaardig te maken dat je voor iets dat je ziet zelfmoord zou plegen, uit het niets. Geloofwaardiger zou zijn dat ze je bij een aanblik “betoveren”, zoals dat je versteend raakt bij de aanblik van Medusa. Enerzijds is hiervoor kiezen wel erg gemakkelijk, anderzijds kan het juist tot de verbeelding spreken, het is maar waar je van houdt.

Stereotyperend en stigmatiserend

Geen van de personages wordt erg uitgediept en blijven vrijwel allemaal steken op de stereotypen mensen en hun gedrag. Misschien “realistisch,” maar niet spannend of verrassend. Maar wie nog stereotyperender worden neergezet, of beter gezegd stigmatiserend zijn de mensen die een geestelijke stoornis hebben/in een inrichting zitten, want die vinden het helemaal geweldig die wezens en willen hen helpen om anderen zelfmoord te laten plegen. Dit werkt heel stigmatiserend om mensen die geestelijk niet gezond zijn, als gevaarlijk en knettergek weg te zetten. Het is goedkoop en zeker niet meer van deze tijd. Het is nutteloze uitbuiting van geestesziekten om daar iets engs en spannends van te maken. Want degenen die voornamelijk voor het echte gevaar zorgen zijn die mensen.

De film heeft een serieuze toon, neemt zichzelf erg serieus en er is geen ruimte gelaten voor humor. Alhoewel de scène waarin ze met een geblindeerde en afgedekte auto naar de supermarkt gaan rijden voor levensmiddelen, ze een hoop obstakels tegen komen, een onbedoeld grappig moment oplevert dat beter zou passen in Shaun of the Dead (2004). Ze rijden namelijk telkens over hobbels, lees: lijken, die op de weg liggen, zonder dat zij dit zien. Ze rijden enkel via de navigatie van de auto. Ook Charley die met allerlei theorieën komt en een boek aan het schrijven is over allerlei vreemde zaken is een onbedoelde komische noot en zwaar stereotyperend.

De rivier

Wanneer we eindelijk zijn aangekomen op het moment dat Malorie de rivier afvaart en we vanaf dan in dat moment blijven, wordt het een over de top en onrealistisch en te toevallig einde, dat underwhelming is in plaats van dat we een knaller van een finale krijgen. Er zit nog wel een klein spannend moment in waneer de drie elkaar kwijt raken, eerst op de rivier en later in het bos, waar ze door de wezens worden verleid om hun blinddoek af te doen, maar ook dit eindigt met een sisser.

Conclusie

Bird Box is een bovennatuurlijke horror thriller die niet weet te verrassen. De personages blijven allen vlak en stereotyperend, de stigmatisering van geestelijk ongezonde mensen is schadelijk en al het gedrag voorspelbaar. Doordat de film aan het begin te veel weg geeft, levert deze in op spanning, die in de situatie zelf ook nooit ijzingwekkend wordt. Het geheimzinnige van de wezens blijft in raadselen gehuld en de uiteindelijke finale is geen indrukwekkend einde. Bird Box is als drama te vlak, als thriller te voorspelbaar en als horror niet eng.

← Lees ook de editorial: 3 Post-Apocalyptische horror monster movies: The Silence (2019) vs Bird Box (2018) vs A Quiet Place (2018)

Praktische info

  • Bird Box (2018) 124 min
  • Directed by: Susanne Brier
  • Produced by: Dylan Clark, Chris Morgan, Clayton Townsend
  • Screenplay by: Eric Heisserer
  • Based on: Bird Box by Josh Malerman
  • Starring: Sandra Bullock, Trevante Rhodes, John Malkovich, Danielle MacDonald, Sarah Paulson
  • Music by: Trent Reznor, Atticus Ross
  • Cinematography: Salvatore Totino
  • Edited by: Ben Lester
  • Production company: Bluegrass Films, Chris Morgan Productions
  • Distributed by: Netflix