Film Review: Get Out (2017)

film review get out 2017
Get Out/ Universal Pictures

Get Out is een satirische weird fiction-achtige horror film die op verschillende niveaus zeer creepy is.

Het is de eerste (horror) film waarvan Jordan Peele het scenario schreef als de film regisseerde. Het leverde niet alleen een bijzondere film op, die zowel eng als maatschappij kritisch is, maar ook vestigde hij zijn naam in dit genre. In dit jaar, 2019, kunnen we weer een nieuwe angstaanjagende horror van hem verwachten Us, die ook zeer psychologische thema’s heeft en is hij bezig om van de bekende serie Twilight Zone een reboot te maken.

Jordan Peele geeft niet alleen een nieuwe impuls aan het horrorgenre door zwarte mensen een andere rol te geven, maar ook door moeilijke en pijnlijk kwesties aan te stippen met horror als basis en ook het horrorgenre in een ander daglicht te stellen. Het principe van de Final Girl, een blank vriendelijk doch stoer meisje dat het uiteindelijk in haar eentje op moet nemen tegen het grote vaak mannelijke kwaad, wordt in Get Out eens omgedraaid, met in de hoofdrol Chris Washington, gespeeld door Daniel Kaluuya, een jonge zwarte fotograaf.

De allereerste scène laat al gelijk zien waar het om gaat en zet ook de toon van de film. Op een zeer satirische manier wordt een zwarte man in beeld gebracht die door de suburbs loopt en vindt dat het daar gevaarlijk is voor zwarte mensen, wat niet veel later ook zo blijkt te zijn. Het is een intro dat alle verhoudingen in de film al gelijk op scherp zet.

Het verhaal

Chris Washington gaat voor het eerst de ouders van zijn vriendin Rose Armitage ontmoeten. Hij is daar best huiverig voor omdat hij zwart is en zij uit een gegoede blanke familie komt, maar zij zegt hem zich niet druk te maken. Ze heeft haar ouders niet eens verteld dat hij zwart is, want dat is niet belangrijk en haar ouders zijn allesbehalve racisten en haar vader heeft zelfs telkens op Obama gestemd. Enigszins gerustgesteld gaat Chris mee, terwijl zijn beste vriend Rod, werkzaam bij de TSA op zijn hondje Sid past.

Eenmaal daar aangekomen lijkt hij in een clichématig plantage-achtige huis te zijn beland, waar de huishoudster Georgina zwart is en Walter de tuinman ook. Echter zij gedragen zich heel vreemd naar Chris toe. Dean en Missy, de ouders van Rose proberen hem op zijn gemak te stellen en zijn daarin overdreven pro black people. Missy biedt zelfs aan om Chris te hypnotiseren om van zijn rookverslaving af te komen. Iets dat zij ook tegen zijn wil in doet. Jeremy, de broer van Rose gedraagt zich openlijk vijandig naar Chris.

Toevallig is het dit weekend ook nog familie weekend, waarbij ook allemaal vrienden en kennissen langskomen en allemaal erg hun best doen om zo cool mogelijk over te komen bij Chris en dat zij Tiger Woods kennen, dat Black in fashion is, en dat ze hem bewonderen om zijn natuurlijke gespierdheid. Dingen beginnen nog vreemder te worden wanneer Chris een andere zwarte man ziet die zich voorstelt als Andre Logan, maar Chris ook vrij raar behandelt. Ook meent Chris dat hij hem ergens van kent en wanneer hij een foto van hem maakt met flits wordt Logan ineens agressief en valt Chris aan en zegt hem weg te gaan. Iets dat Rod herhaalt als Chris hem aan de telefoon heeft. Maar als Chris dan eindelijk besluit te vertrekken na zoveel weirdness is het al te laat.

film review get out 2017
one big happy family/ Universal Pictures

Sterk in beeld gebracht zowel de personages als het idee

Het personage van Chris is het meeste uitgewerkt. Zijn vader is niet aanwezig en zijn moeder is omgekomen door een hit and run toen hij nog een kind was. Een gebeurtenis waar hij nog altijd een trauma aan over heeft gehouden. Want nadat ze was aangereden leefde zij nog en “hij heeft niets gedaan om haar te vinden.” Ondanks dat hij nog een kind was neemt hij dit zichzelf nog altijd kwalijk. Dat geeft een belangrijke indicatie over zijn karakter en maakt sommige van zijn beslissingen geloofwaardiger en logischer.

De film is prachtig geschoten, met interessante en verfrissende afwisselende muziekkeuzes. Zowel het moment van hypnose dat erg surrealistisch en cinematografisch erg sterk is, als de omgeving, de vormgeving van het huis dat in alles laat zien dat het jagers zijn. De ouderwetse tv waarop Chris uitleg over zijn lot krijgt en ook zeker de absurde manier waarop dat is gedaan, zorgt voor de typische sfeer in de film. Maar ook de beelden van de personages zijn vreemd, satirisch en wekken een unheimisch gevoel op. Zeker wanneer midden in de nacht tuinman Walter zomaar keihard op Chris af komt rennen.

Het gedrag van iedereen daar is raar, hetzij op verschillende niveaus. De Armitages doen er alles aan om zo pro black over te komen, met bepaalde maniertjes, woorden en wat ze zeggen. Terwijl de overige gasten daar nog een schepje bovenop doen. Het zorgt er allesbehalve voor dat Chris zich er thuis voelt en de sfeer wordt er gevoelsmatig juist vijandiger op. Het is zo overdreven en over de top, dat Chris wel aanvoelt dat er iets mis is, maar hoe mis precies dat had hij niet kunnen voorzien.

Het gedrag, hoe subtiel ook, bewust of soms zelfs onbewust, laat zien waarmee een zwarte jonge man nu nog altijd mee te maken kan krijgen. Zonder openlijk racisme, wordt Chris nog steeds als anders gezien, of zelfs minder of onbetrouwbaar. Chris probeert zich daar niet aan te storen en juist het feit dat hij zich aan hen wil conformeren of zich gedeisd wil houden, is wat hem dit keer in groter gevaar brengt.

film review get out 2017
trapped/ Universal Pictures

Sunken Place

Het leidt in het begin er al toe dat hij tegen zijn wil in gehypnotiseerd wordt. Het is de eerste hint van zowel het thema als het plot van de film. Zonder zijn toestemming neemt Missy controle over zijn geest en manipuleert hem. Ze laat Chris zinken in de Sunken Place. Dit is prachtig als origineel gefilmd. Terwijl Chris langzaam wegvalt, zinkt hij als zijnde in water, in een gitzwarte ruimte ziet hij als op een scherm de werkelijkheid voor zijn ogen, een scherm dat steeds verder van hem verwijderd is. Hij is zich overal van bewust, maar is totaal verlamd, niet meer in staat te bewegen, praten of om zichzelf te bevrijden. Compleet machteloos. Het is een angstige ervaring, die zeer beklemmend is gefilmd, artistiek, maar de grootste horror. Het is de opmaat naar het thema en de ontknoping van de film.

De plot: uitleg

Want het blijkt dat de familie Armitage een soort sekte is, een Orde die de Coagula Procedure heeft uitgevonden. Het plaatsen van de hersenen van een persoon in het lichaam van een ander, zodat deze in het lichaam van die ander door kan leven. De gastheer blijft echter geestelijk aanwezig, omdat een deel van zijn geest nog verbonden moet zijn met het zenuwstelsel, omdat anders het lichaam niet functioneert. Dit zorgt er in wezen voor dat de gastheer in een ultieme gevangenis zit voor de rest van zijn leven.

En dat is precies wat er met Walter is gebeurd, die Roman Armitage blijkt te zijn, de vader van Dean en met Georgina, die de oma van Rose blijkt te zijn. In plaats van oud te worden en te sterven hebben ze een nieuwe gastheer en gastvrouw gevonden waarin ze voortleven, terwijl de echte Walter en Georgina op de achtergrond meekijken hoe hun lichaam door een ander bestuurd wordt. In die zin is het de ultieme slavernij. Totale overheersing van een ander. Des te meer omdat Rose en Jeremy de jagers zijn die zwarte mensen uitkiezen en hen mee nemen naar het huis, waar ze vervolgens gehypnotiseerd worden en eigenlijk ophouden te bestaan. Walter en Georgina zijn voor ‘eigen gebruik’ gebruikt. Maar Logan is ‘gevonden’ en op een bingo-veiling verkocht.

Dat maakt het hele plaatje compleet. Het is zowel letterlijke slavernij, als een symboliek voor de slavernij dat deze mensen ooit hebben moeten doorstaan. Onvrijwillig weggenomen uit hun huis en verkocht om als slaaf te dienen. Hierin gaat het thema van racisme nog een stapje verder naar slavernij, het gaat niet om het discrimineren van zwarte mensen, nee ze vinden hen zelfs interessant, het gaat erom dat Chris en de anderen tot objecten zijn gemaakt, tot speeltjes van de rijke blanken om mee te doen wat ze willen en die ze met genoeg geld kunnen kopen. En dit keer is er helemaal geen mogelijkheid tot ontsnapping.

Het einde: villains and heroes

Totdat Chris ontdekt dat de flits de echte persoon weer even bij zinnen brengt. Dat retd hem uiteindelijk in een zinderende finale. In een prachtige satirische scène waarin Chris gevangen is genomen en vastgebonden zit op een stoel voor een tv en hij uitleg krijgt door de echte Roman over wat er met hem staat te gebeuren, weet hij de rollen om te draaien. Zijn zenuwtrekje om aan de stoel te pulken, zorgt ervoor dat hij watjes van de binnenkleding van de stoel kan maken en in zijn oren kan proppen en zo niet gehypnotiseerd wordt.

Met een zware bal overmeesterd hij Jeremy, steekt op een zeer ironische wijze Dean dood met het gewei van een opgezet hert. Steekt hij tijdens en gevecht met Missy haar dood en na nog een keer belaagd te worden door Jeremy, weet hij hem nu wel echt te doden. Chris vlucht met de auto en rijdt per ongeluk Georgina aan die hij vanwege zijn trauma meeneemt in de auto. Maar het is natuurlijk de oma en zij valt hem aan, terwijl Rose ondertussen met haar jachtgeweer achter Chris aanzit en bijval krijgt van opa Roman/Walter. Chris weet zijn telefoon te pakken en flitst in het gezicht van Walter die even zichzelf wordt, Rose neerschiet en vervolgens zichzelf.

Maar Rose is niet dood en zo dreigt het een ironisch einde te worden als Chris haar wil wurgen en er een politie auto aan komt rijden. Deze scène overigens laat het ware gezicht zien van Rose, het tegenovergestelde van de final  girl; het grote evil in de film zelf. Alhoewel zij namelijk alles weet van het trauma van Chris, hoe kwetsbaar hij is, blijkt dat het juist daarom is dat zij hem heeft uitgekozen; goed uiterlijk, kwetsbaar en helemaal alleen. Daarbij krijgen we een scène te zien van Rose, terwijl Chris aan het ontsnappen is, waarin ze al melk drinkend en serial etend  en ‘I had the time of my life’ luisterend, al weer een nieuw slachtoffer aan het zoeken is op internet. Dat maakt van haar een pure villain, een gewetenloze sociopaat.

film review get out 2017
it gets weirder/ Universal Pictures

Rod

Rod speelt op beeld een kleine rol, maar is in werkelijkheid een zeer belangrijk personage. Niet alleen waarschuwt hij Chris keer op keer om weg te gaan daar. Maar Chris blijft, zoals ook de blanke jonge final girl zou blijven ondanks alle waarschuwingen, maar stipt hij een ander maatschappelijk probleem aan. Als Rod twee dagen niks meer van Chris hoort gaat hij naar de politie, waar een ander pijnlijk thema wordt aangesneden. Alhoewel hij tegenover een zwarte vrouwelijke politie detective zit, gelooft zij helemaal niks van zijn verhaal. Ook niet wanneer hij zegt dat de al een tijdje vermiste Logan daar verblijft en zich heel anders en vreemd gedraagt. Ook de twee andere zwarte mannelijke collega’s die ze erbij haalt, geloven hem niet en luisteren alleen naar zijn verhaal voor een lachertje. Het laat de maatschappelijke rollen en aannames zien dat een vermissing van een zwarte man minder serieus wordt genomen dan van een blanke jonge vrouw, en dat terwijl er veel meer vermissingen van zwarte mensen zijn in Amerika dan van blanke mensen. Het is een maatschappelijk probleem die zelfs vanuit de ‘eigen groep’ niet erkend wordt.

Maar Rod getuigt zich een ware vriend en rijdt naar het huis van de Arbitrages toe en is het gelukkig Rod die uit de politie auto stapt. Want was het een willekeurige agent geweest dan had natuurlijk niemand het verhaal van Chris gelooft. Zeker niet wanneer de hele gemeenschap daar tegen hem zal getuigen. Dat toont weer eens het machteloze gevoel aan.

Conclusie

Get Out weet op een subtiele wijze de misstanden inzake de problemen die een gewone goed zwarte jongen nog altijd tegenkomt te vertalen naar een unheimisch angstaanjagend en tegelijkertijd satirisch verhaal. De horror is dan ook op twee niveaus uitgevoerd, de vertaling naar het echte leven en de surrealistische enge beelden en creepy omgevingen waarin Chris zich plots bevindt. Get Out is met zijn thema’s rolverdelingen en manier van filmen een verfrissende horror.

Praktische info

  • Get Out (2017) 104 min
  • Directed by: Jordan Peele
  • Produced by: Jason Blum, Edward H. Hamm Jr, Sean McKittrick, Jordan Peele
  • Written by: Jordan Peele
  • Starring: Daniel Kaluuya, Allison Williams, Lil Rel Howery, Catherine Keener, Bradley Whitford, Caleb Landry Jones, Marcus Henderson, Betty Gabriel, Lakeith Stanfield. Stephen Root
  • Music by: Michael Abels
  • Cinematography: Toby Oliver
  • Edited by: Gregory Plotkin
  • Production company: Universale Pictures, Blumhouse Productions, QC Entertainment, Monkeypaw Productions, Dents, Fuji Television Network
  • Distributed by: Universale Pictures