Boek Review: Thin Air (Michelle Paver, 2016)

book review thin air michelle paver

‘But there was someone, I heard him. He was right behind me, I heard  the scrape of boots on grit. And I knew he was there, I had that unmistakeable feeling you get when you know you’re not alone.’

Thin Air is de tweede ghost story van Michelle Paver. Nadat ik haar eerste ghost story had gelezen, Dark Matter, waar ik erg van heb genoten, wilde ik zeker meer van haar lezen. Alhoewel ze kinderboeken heeft geschreven en nog een aantal boeken in andere genres, heeft ze tot nu toe nog maar twee ghost stories geschreven en hopelijk blijft het daar niet bij. Want haar verhalen zijn ijzingwekkend en waar ze de lezer eerst meenam naar het koude en donkere Spitzbergen, neemt ze ons nu mee naar India om de berg Kangchenjunga te beklimmen.

Het verhaal

Het is 1935 en het verhaal wordt verteld door Dr. Stephen Pierce. Op het laatste moment wordt hij meegevraagd voor de expeditie van de beklimming van de Kangechenjunga, als arts in functie. Hij zal daarbij de berg beklimmen met zijn oudere broer Kits. Ze zijn samen opgevoed door Aunt Ruth die zelf ook van bergbeklimmen hield en hen verhalen erover vertelde.  Hun grootste held was Lyell die dertig jaar eerder de berg beklom en waarbij alle beklimmers en een aantal sherpa’s omkwamen, behalve Charles Tennant en Lyell die er een autobiografie over schreef. Stephen wil niet alleen graag in de voetsporen treden van zijn held en wel de top halen, maar ook wil hij zijn leven in Londen ontvluchten en stemt toe.

De expeditieleden bestaan naast Stephen uit Major Cotterell, de leider, Kits, McLellan en Garrard de beste vriend van Kits. Voordat ze de berg opgaan, ontmoet Stephen geheel toevallig Charles Tennant, die hem waarschuwt om niet de berg op te gaan, of in ieder geval niet via dezelfde route als hij en Lyell toen hebben genomen. De ontmoeting is zeer vreemd en laat een nare smaak achter bij Stephen. Er zat een waarschuwing verscholen in de woorden van Tennant en angst voor iets op die berg. Wanneer ze de berg opgaan, blijkt dan ook dat frostbite, lawines, hoogteziekte en gevaarlijk kliffen, niet het enige bedreigende is op hun pad. Langzaam ondervindt Stephen de horror waarover Tennant sprak en hoogteziekte heeft daar niks mee te maken. Het heeft alles te maken met wat er dertig jaar eerder op die berg is gebeurd.

Alsof je er zelf bij bent

Michelle Paver is echt een meester in het beschrijven van de ontzagwekkende natuur. Dat deed ze al in Dark Matter en nu weer. Zodra ze de voet van de berg bereiken en gaan klimmen, weet ze je als lezer helemaal mee te nemen. De beschrijvingen zijn prachtig en levensecht, zonder dat op een poëtische manier te doen. Haar stem is de stem van Stephen die zijn verhaal in eerste persoon vertelt. Maar door haar goede onderzoek en letterlijk daar te hebben gestaan, weet zij precies dat te beschrijven om je dat gevoel te geven dat je er werkelijk bent.

In tegenstelling tot Spitzbergen waar het altijd koud was en donker tijdens het verhaal, is het op de berg dan weer warm, dan weer koud en hebben ze te maken met de verschillende elementen van sneeuw en storm tot brandende zon. Dat is niet het enige waar ze mee te maken krijgen, want ook hoogteziekte speelt een rol. Wanneer Stephen op gegeven moment alleen raakt, speelt hem dat parten en ook die beschrijvingen zijn zo goed gedaan, dat je soms als lezer niet meer weet wat echt is en wat niet.

Ghost story

De onherbergzaamheid en de isolatie is telkens zeer treffend beschreven en geeft je vaker koude rillingen dan het idee van frostbite. Maar ijzingwekkender is het spookverhaal dat Stephen achtervolgt. De manier waarop het langzaam in hem sluipt, bezit van hem neemt en niet meer loslaat en steeds hechter gaat zitten, is subtiel beschreven, zodat het ook steeds meer bezit neemt van de lezer. De geest is nooit in your face, maar altijd verborgen, altijd loerend. Dat creepy gevoel weet ze heel goed over te brengen en zonder dat het eigenlijk ooit echt eng wordt, is het zó spannend en unheimisch om te lezen. Daar heeft het verhaal van Lyell alles mee te maken, maar wordt tot het laatste moment mysterieus gehouden. Dan zijn zowel die ontdekking als de ontdekking van datgene wat er huist op de berg even afschrikwekkend.

Schrijfstijl

De schrijfstijl, geheel verteld door Stephen is geheel in de stijl van toen. Mooie, maar simpele beschrijvingen, van zowel de natuur, zijn verbazing en ontzag en zijn eigen gedachten en gevoelens, maken het verhaal een echte vertelling van een gebeurtenis in plaats van gedramatiseerd of geromantiseerd proza. Dit brengt de lezer dichter bij Stephen en kan je net zoals hij voor de gek worden gehouden. Zijn beschrijvingen zijn dan ook geen feitelijke gebeurtenissen noch objectieve observaties. Hij geeft zijn mening over de groepsleden en zijn ervaringen van de hele klim. Dat maakt een spookverhaal extra spookachtig.

Conclusie

Thin Air is een ijzingwekkend verhaal dat op een sobere manier prachtig is weergegeven. Michelle Paver weet je helemaal in het verhaal van Stephen te trekken en meer dan eens heb je het gevoel zelf op de berg te staan, kan je de wind ruiken en voelen en de sneeuw onder je schoenen horen knisperen en kraken. Dit is wederom een prachtig eng spookverhaal en hopelijk schrijft ze er nog veel meer.

P.S. (spoilers)

Net zoals in Dark Matter, overleeft ook nu weer de hond, Cedric het avontuur.

Praktische info

Thin Air (2016), 233 bladzijden. Auteur: Michelle Paver. Oorspronkelijke taal: Engels. Nederlandse vertaling: niet beschikbaar

← Lees ook het review van Dark Matter, het eerste spookverhaal van Michelle Paver