Film Review: Apostle (2018)

review film apostle 2018
Apostle/ Netflix

Apostle is een genremix van horror, folk tale, het bovennatuurlijke, een period piece en gruwelijke grafische horror, waarin sfeer centraal staat.

Alhoewel Apostle bij tijd en wijlen zeer grafisch is, het bloed rijkelijk vloeit en geweld en gruwelijkheden niet vermeden worden, ligt daar niet per se de nadruk op. De martelingen zijn tot een minimum beperkt en functioneel in het verhaal en zeker niet tot doel om enkel te shockeren. Daarentegen is het een period piece, een film over de tijd rond 1900, waarbij het vooral gaat de wens van de mens om vrij te zijn, maar tegelijkertijd heel paradoxaal, de wens om iets te aanbidden een hogere macht. Dat hierdoor er altijd mensen zullen zijn die hier misbruik van maken komt duidelijk naar voren in deze film en zal ook het einde beteken voor een idyllisch eiland dat een illusie blijkt te zijn. Tegen een achtergrond van het bovennatuurlijke dat een vrij prominente rol speelt in het verhaal, is dit een mooie en bijzonder mix van genres geworden, die niet alleen gewaardeerd zal worden door horrorliefhebbers.

Het verhaal

In 1905 krijgt de vader van Thomas Richardson een brief dat zijn dochter ontvoerd is door een sekte en losgeld wil. Thomas, een missionaris die zijn geloof is kwijtgeraakt, vertrekt naar het eiland in Wales, om Jennifer te bevrijden. Met de boot gevaren door Frank met zijn zoon Jeremy trekt hij met een aantal andere gelovigen die zich bij de sekte willen aansluiten naar het eiland. Hij verwisselt zijn toegangsbewijs, dat door de sekte is opgestuurd om te komen en het losgeld te betalen, om met die van een andere man. Eenmaal op het eiland dat de sekte Erisden noemt, gaat Thomas op onderzoek uit. Maar ook Malcolm, Frank en Quinn die erachter zijn gekomen dat Thomas zich verborgen onder hen op het eiland bevindt, starten hun onderzoek.

Ondertussen maakt Thomas kennis met Jeremy van wiens hulp hij gebruik maakt nadat hij hem en Ffion samen na de avondklok buiten had betrapt. Ook maakt hij kennis met Andrea de dochter van Malcolm en wiens oom dokter was en zij door zijn kennis nu als de dokter van het eiland fungeert. Het lijkt inderdaad een gelukkig en rustig vroom bestaan, maar onder de oppervlakte schuilt het gevaar van corruptie, macht en is het leven op het eiland niets minder geworden dan een verkapte hel. Terwijl de drie mannen Thomas uit zijn tent proberen te lokken met Jennifer, ontdekt Thomas de mysterieuze kracht achter het eiland en blijkt het kwaad menselijk te zijn in plaats van bovennatuurlijk.

review film apostle 2018
Thomas Richardson/ Netflix

Thomas Richardson

Alhoewel meerdere personages de aandacht krijgen, is de focus bijna altijd op Thomas. Gespeeld door Dan Stevens die een intense prestatie aflevert en echt de waanzinnige blik van een madman on a mission heeft. Het gaat om het geloof, het verlies daarvan en het tenslotte hervinden. De reddingsactie van zijn zus Jennifer is hiermee tevens een zoektocht en bevrijding van hemzelf geworden.

Op de achtergrond speelt de geheime liefde tussen Jeremy, de zoon van Frank en Ffion de dochter van Quinn. De hel breekt bij Quinn los als hij ontdekt dat zij zwanger is. Andrea de dochter van Malcolm speelt een functionele rol zowel voor Thomas als voor het verhaal. Haar aanwezigheid op het eiland is niet erg duidelijk, maar haar functie daarentegen wel, als dokter maar ook als steun voor Thomas en geen blinde gelovige, net zomin als Jeremy en Ffion.

De eilandbewoners zijn door geloof en wanhoop naar het eiland gekomen. Het eiland dat in eerste instantie gevonden werd door Malcolm, Frank en Quinn die daar aanspoelden. Terwijl Malcolm zich richt op het geloof in de Godin, lijkt Frank eerder een rustig leven te willen leiden, maar is het Quinn die op macht belust is en jaloers op het profeetschap van Malcolm.

Prachtige sfeer en cinematografie

De film weet een aantal genres perfect met elkaar te mixen, waardoor er een bijzonder en origineel verhaal is ontstaan. Alhoewel de film ruim twee uur in beslag neemt en het tempo de tijd neemt, is het geen slow burn. De prachtige beelden van het eiland, de omgeving, de unheimische ritmische drumachtige muziek scheppen een onheilspellende sfeer. De art decoration is erg mooi, waarbij de pracht van de natuur met de soberheid van het dorp wordt afgewisseld en met de lange donkere glanzende houten gang in het huis waar Thomas verblijft. Een gang waar optimaal gebruik van wordt gemaakt in een paar creepy scènes. Want de horror en de unheimische onheilspellende sfeer weet constant aan te houden in de film, waarbij niet alleen gebruik wordt gemaakt van de onderhuidse sfeer, grafische gore en gruwelijkheden, maar ook surrealistische horror.

De cinematografie is prachtig en afwisselend en past zich aan, aan de specifieke scène, van erg beweeglijk en dynamisch in een chaotische scène, stilistisch in een gevechtsscène, meebewegend vanuit het perspectief van een personage en sereen in scènes waarin vooral de nadruk op de natuur wordt gelegd. Dit wordt nog eens versterkt door de opvallende geluidseffecten van de wind die door het opgehangen wasgoed waait, de voetstappen op de natte kleiachtige aarde, wat tevens een sfeer van de natuur die overheerst benadrukt. Want het gaat immers om een natuurgod, een symbool, van Moeder Natuur die ze op dit eiland aanbidden. Want ook deze Godin, die de sekte aanbidt is een bestaande entiteit op het eiland en een van de vele mysteries van het eiland. Haar verschijningen zijn zowel sereen als horrorachtig en wederom een goede verbeelding van de natuur zelf.

De sfeer staat centraal in de film waarin weinig gebruik wordt gemaakt van dialoog, enkel wat nodig is om de personages beter te duiden, en vooral om de achtergrond van Thomas te verduidelijken. Ook de muziek beperkt zich tot een bescheiden bijdrage, die echter daardoor des te indringender is. Verder draait de film vooral om beelden en wordt het idee en de gebeurtenissen vooral getoond in plaats van verteld. Een duidelijke uitleg aan het einde ontbreekt dan ook.

review film apostle 2018
the Grinder/ Netflix

De Grinder

Alhoewel het merendeel opgemaakt kan worden uit het verhaal zelf, blijft de verschijning van de zogenaamde Grinder onduidelijk. Wel is dat een angstaanjagend figuur en de verbeelding van de gruwelijkheden op het eiland. Want voor een idyllisch eiland hebben ze verrassend veel martelwerktuigen die je als kijker ook allemaal aan het werk ziet. De Grinder lijkt een soort mythisch figuur met een masker op gemaakt van rieten vlechtwerk en eruit ziet als een bijennest en doet als personage of figuur een beetje denken aan het optreden van Pyramid Head in Silent Hill. Een figuur zonder gezicht, ontbloot bovenlijf besmeurd met bloed is hiermee de depersonalisatie van de mens die gruwelijkheden begaat en het bloed dat overal aan hem kleeft. Het is danwel een onverklaard personage, maar voor de horror wel zeer effectief en geeft tevens een surrealistische horror vibe.

Symboliek en uitleg einde van Apostle

De Godin van het eiland die niet bij naam wordt genoemd wordt toevallig door de drie aanspoelde veroordeelden, Malcolm, Frank en Quinn ontdekt. Als een verbeelding van een Moeder Natuur zorgt deze Godin ervoor dat het eiland prachtig en vruchtbaar is. Quinn meent de oorsprong van haar krachten te vinden, bloedoffers en neemt haar gevangen en bindt haar. Hij dwingt haar tot het nemen van bloed, wat tegen de natuurlijke orde van de natuur ingaat en corrumpeert haar, maar hiermee ook het land dat giftig wordt.

Ondertussen houden ze de eilandbewoners in toom door niet alleen de preken die Malcolm houdt, het Geschrift dat hij heeft geschreven in plaats van een bijbel, maar vooral ook door een eigen inquisitie met gewapende mannen die iedere godslasteraar moeten oppakken. En hen op de Heidenbank moeten leggen, wat een onherroepelijke dood betekent en een gruwelijke ook. De drie mannen houden de eilandbewoners een utopie voor, een plek waar iedereen vrij is en gelijk is, wat allesbehalve waar is. Het is de plek waar zij de scepter zwaaien, of dit nu uit een blind machtswellustig geloof is van Malcolm, een rustige plek voor Frank of een plek waarvan Quinn vindt dat hem dit alles toebehoort. In plaats van de Godin te eren en te danken voor wat zij hen geeft, maken zij misbruik van haar door een eigen nieuwe staat op te richten.

De oogsten mislukken en er worden mismaakte dieren geboren, totdat het zo ver komt, dat ze zich genoodzaakt zien om een dochter van een rijke man te ontvoeren en losgeld te vragen, om te kunnen overleven. Zo breidt hun corruptie, en met name die van Quinn steeds verder uit, tot hij zelf uiteindelijk zijn ware aard laat zien, door zijn eigen dochter te doden. Nadat hij erachter is gekomen dat Ffion zwanger is gemaakt door Jeremy. Hij gaat nog een stap verder door de verbijsterde Jeremy te beschuldigen van haar dood en legt hem op de Heidenbank. Het is een symboliek waarin duidelijk wordt dat macht corrumpeert, dat misbruik tot kwadere daden leiden.

Maar tegenover het kwaad staat ook het goede. Thomas die al zijn geloof in God na de marlingen in Peking is verloren, vindt dit terug bij de Godin die hem wel haar kracht laat zien. De kracht van het leven. Nadat hij haar heeft bevrijd van haar aardse gevangenschap door haar in brand te steken, is hij zelf wel dodelijk gewond geraakt in zijn gevecht met Quinn om Andrea en Jennifer te bevrijden. Terwijl iedereen weet te ontsnappen, blijft hij achter en zijn bloed vloeit over het land dat opbloeit en hij door de aarde en planten wordt opgenomen. Het is de cirkel van het leven en de Godin leeft voort in hem, Thomas als de nieuwe fysieke vorm van de godheid van het eiland. Terwijl een glimlachende Malcolm toekijkt, kan je je afvragen of ook de cirkel van corruptie en machtsmisbruik weer helemaal opnieuw gaat beginnen, nu de profeet Malcolm een nieuwe God heeft. De vraag is dus ook of net zoals de natuur altijd zijn weg vindt, of corruptie en geweld en machtsmisbruik en overheersing een natuurlijk mechanisme is van de mensheid.

Conclusie

Apostle weet heel effectief de kijker op verschillende niveaus angst aan te jagen, door een bovennatuurlijke aanwezigheid, maar vooral door de gruweldaden van de mens zelf. Met prachtige cinematografie, mooie indringende, soms opzwepende muziek en intrigerend verteld, is dit een originele film, waarin realiteit wordt afgewisseld met het bovennatuurlijke en waarin symbolisch een mooie boodschap is verpakt. Met een lange speelduur, voelt deze film zeker niet traag aan, maar blijft intrigeren door de afwisseling in beeld en vertelling en door de scènes zo te plaatsen dat je als kijker wil blijven kijken. Een absolute aanrader.

Praktische info

  • Apostle (2018) 130 min
  • Directed by: Gareth Evans
  • Produced by: Gareth Evans, Ed Talfan, Aram Tertzakian
  • Written by: Gareth Evans
  • Starring: Dan Stevens, Lucy Boynton, Kristine Froseth, Bill Milner, Elen Rhys, Michael Sheen, Paul Higgins, Mark Lewis Jones
  • Music by: Arja Prayogi, Fajar Yuskemal
  • Cinematography: Matt Flannery
  • Edited by: Gareth Evans
  • Production company: One More One Productions, Severn Screen, XYZ Films
  • Distributed by: Netflix