Favorite Episode: Tabula Rasa (Buffy the Vampire Slayer S6, ep8)

buffy the vampire slayer seaosn 6 tabula rasa
Tabula Rasa/ UPN

Het is niet de eerste keer dat een spell van Willow behoorlijk uit de hand loopt en een eigen even gaat leiden.

In het vierde seizoen in ‘Something Blue’ probeerde Willow een spell om haar liefdesverdriet om Oz te verdrijven, waardoor uiteindelijk iedereen deed of werd wat zij als wens of gedachte uitsprak. Dat leverde een aantal hilarische situaties op, met als hoogtepunt dat Buffy en Spike superverliefd op elkaar waren en met elkaar wilden trouwen.

We need to talk about Willow

Ook nu weer gaat het om het bijna gebroken hart van Willow. Juist omdat Willow overal te pas en te onpas magie voor gebruikt en helemaal een magic rush heeft nadat zij Buffy uit de dood heeft opgewekt, spreekt Tara haar hier telkens op aan. De ruzies die hieruit ontstaan probeert Willow zelfs weer met magie op te lossen en ze gooit er een vergeet spell tegenaan, waardoor Tara hun ruzie weer is vergeten en alles tussen hen weer goed lijkt. Maar in de vorige aflevering kwam Tara daar achter, de aflevering met al het zingen en dansen ‘Once More With Feeling’. De aflevering waarin alle geheimen van alle Scoobies uitkwamen. Niet dat iemand daar (nog) iets van heeft geleerd en Willow bewijst dat direct in deze aflevering die erop volgt.

Nu Willow erachter is gekomen hoe Buffy zich werkelijk voelt nu zij en de andere Scoobies, Xander, Tara en Anya haar uit de hemel hebben getrokken en Buffy zich nu verloren voelt, is Willow vastbesloten om daar iets tegen te doen. Maar in plaats dat zij zich als een echte vriendin gedraagt en een luisterend oor heeft en Buffy probeert te steunen, is het voor haar veel makkelijker om alles weer op te lossen met een spell. En ze pakt daarbij ook maar meteen het nu inmiddels reuze grote probleem tussen haar en Tara aan, over haar overmatige gebruik van magie. Je bent hardleers of niet. Het geeft wel aan dat Willow al verslaafd is aan magie zonder dat zij of de andere Scoobies dit echt doorhebben.

Alhoewel deze aflevering dus een tragische en heftige oorsprong heeft, levert dit wel een hele hilarische aflevering op, waarin we de Scoobies zien zoals we hen nog nooit hebben gezien. En niet alleen heeft deze aflevering direct betrekking op de vorige aflevering ‘Once More With Feelling’ maar heeft het ook verwijzingen naar de laatste aflevering van het vierde seizoen, ‘Restless.’

buffy the vampire slayer season 6 tabula rasa
Randy Giles/ UPN

Who Are We?

Willow gebruik weer dezelfde spell die ze eerder op Tara gebruikte, maar gebruikt nu meer om ook Buffy te betoveren. Maar per ongeluk vat het hele zakje met Lethe’s Bramble vlam en wordt iedereen die zich in de Magic Box bevindt getroffen door de vergeet spelll die bovendien ook nog eens heel krachtig is en hen doet laat vergeten wie ze zijn.

De reden waarom iedereen zich heeft verzameld in de Magic Box is omdat Giles iets wil aankondigen, namelijk zijn definitieve vertrek naar Engeland. Ondertussen stormt Spike ook binnen, in vermomming, gekleed in een tweed pak, op de vlucht voor een demon maffiabaas met een haaienkop. Niemand is blij met het vertrek van Giles, maar vooral Buffy voelt zich in de steek gelaten. Juist nu hij weet hoe zij zich voelt, laat hij haar vallen. Die wetenschap is echter van korte duur, wanneer de spell van Willow gaat werken en haar kristal geactiveerd wordt, waardoor iedereen in een diepe slaap valt.

Wanneer ze wakker worden weet niemand wie hij is. Buffy en Dawn voelen direct aan, mede dankzij hun gekibbel, dat zij zusjes moeten zijn. Buffy heeft geen enkel identiteitsbewijs bij zich of iets waarop haar naam staat, en noemt zichzelf Joan. Dawn heeft een ketting om met haar naam, dus dat is duidelijk. Willow heeft een universiteitspas bij zich en draagt de jas van Xander, waardoor ze aannemen dat zij vriendje en vriendinnetje zijn. Xanders complete naam is overigens Alexander, dus noemt iedereen hem Alex. Tot zover blijft het bescheiden grappig.

Leuker wordt het wanneer Spike de naam Randy in zijn jasje ontdekt en ontdekt dat hij Brits praat net zoals Giles. Waardoor de twee denken dat ze familie zijn. Iets dat ook al naar voren kwam in ‘Restless’ in de droomaflevering, waarbij Spike in de leer was bij Giles en Watcher wilde worden en ook een tweed pak droeg. Giles denkt aan oudere broer, Spike aan vader en neemt gelijk aan dat ze een slechte band hebben. Die aanname wordt alleen maar versterkt doordat Anya (spreek uit Enya) een verlovingsring draagt en tegen Giles in slaap was gevallen en de twee denken dat ze verloofd zijn, waarop Randy gelijk zijn daddy issues er tegen aan gooit en in zijn recht staat omdat daddy er met een veel jongere vrouw vandoor is gegaan. Tara zelf houdt zich wat op de achtergrond.

Ondanks dat niemand weet wie hij is, schemert hun eigen gedrag al weer gelijk door. Joan neemt al snel de leiding en bekommert zich over Dawn. Willow voelt zich gelijk aangetrokken tot een boek over magie en Tara heeft door dat ze in een Magic Shop zijn.  En even later voelen zij zich tot elkaar aangetrokken. Alex doet direct waar hij goed in is, in paniek raken. Grappig genoeg zegt Giles dat hij niet in magie gelooft, terwijl Anya ontdekt dat zij en Giles samen de eigenaars van de Magic Box zijn. Wat wel opvallend is, is dat Anya en Xander op geen enkele manier tot elkaar worden aangetrokken, geen goede voorbode voor hun aanstaande huwelijk. Wanneer ze erop uit willen trekken om naar het ziekenhuis te gaan om te laten onderzoeken wat er met hen aan de hand is, komen ze oog in oog te staan met de maffiabaas en zijn twee vampierenhulpjes, wat een hilarisch shot oplevert.

Dus Xander is nog meer in paniek. Joan onderneemt gelijk actie en neemt de leiding. Ze draagt Willow en Alex op om alle ingangen af te sluiten. Giles staat paraat om te vechten, Tara wil nog steeds naar het ziekenhuis, maar meer tijd om een plan te bedenken krijgen ze niet als de vampieren binnenstormen. Waarop Joan gelijk haar moves inzet, zonder dat ze zich bewust is van wat ze eigenlijk doet. Alex gaat direct op zijn knieën zitten en smeekt elke god om hem te redden. Typisch Xander. Nadat Joan de vampiers heeft gedood met een staak, weet ze gelijk waarom zij de baas is: ‘I’m like a superhero or something.’

Een nieuw plan wordt bedacht. Joan en Randy gaan het opnemen tegen de vampiers. Alex, Willow, Dawn en Tara vluchten via de riolen naar het ziekenhuis. En Giles en Anya gaan op onderzoek uit in de Magic Box of ze iets tegen de vergeetachtigheid kunnen vinden. Giles geeft Randy een ongemakkelijke omhelzing en wenst hem “succes, zoon.” Joan en Randy komen buiten al snel hun eerste vampiers tegen en ook Randy blijkt een superhero met superkrachten, waarop Joan gillend wegrent wanneer ze zijn vampierengezicht ziet. Toch doen ze elkaar instinctief geen kwaad, ook al komen hun andere instincten naar boven, die van een vampier en een Slayer, maar komt het niet eens in hen op om elkaar aan te vallen. Hilarisch genoeg weet Randy hierop wel het antwoord: “Hij is een goede vampier, een vampier met een ziel. Hij helpt de hulpelozen.”  De catchphrase van Angel. Waarop Joan antwoordt dat een vampier met een ziel wel heel suf is.

Maar de allerleukste scènes zijn gereserveerd voor Anya en Giles in de Magic Box. Anya pakt er gelijk een willekeurig boek bij en zegt dat ze instinctief weet dat hier het antwoord in staat. Waarop ze allerlei willekeurige spells gaat uitspreken. Dit resulteert in een Giles die met een skelet moet vechten. Het verschijnen van allemaal konijntjes tot grote schrik van Anya, want konijnen fobie. Een groene lucht. En uiteindelijk een megademon waarvoor ze zich moeten verstoppen. Ondertussen heeft Giles het vliegticket gevonden voor een persoon enkeltje naar Engeland en floept er na een hoop gekibbel uit, “geen wonder, mens, dat ik jou verlaat”, terwijl Anya sterk het gevoel heeft dat ze wraak op hem wil nemen.  Giles vindt tenslotte wel de juiste spell en alles wordt weer normaal, althans in de Magic Box. Waarop Anya zegt, dat hij gelijk heeft, het was inderdaad niet het juiste boek. Een wel hele akward kus tussen hen volgt.

En net op dat moment, terwijl Alex, Willow, Tara en Dawn door de vampiers worden ingehaald, trapt Alex per ongeluk het kristal van Willow stuk en wordt iedereen weer zichzelf. Maar ook hun vervelende herinneringen komen terug en heeft Willow door deze spell nog wat extra nare herinneringen erbij gemaakt. Tara beseft dat Willow nu echt te te ver is gegaan en maakt het uit. Anya en Giles vegen vol schaamte de troep in de Magic Box bij elkaar. Shame cleaning.

Na het hilarisch grappige avontuur is iedereen weer terug in de harde werkelijkheid. Op de muziek van Michelle Branch “Goodbye to you” zien we Tara haar spullen pakken en vertrekken uit huize Summers, wat ook Dawn haar niet in dank afneemt. Giles zit in het vliegtuig op weg naar Engeland. En Buffy zoekt troost in de Bronze bij Spike. Het is het begin van de neerwaartse spiraal waarin de Scoobies terecht komen in het verdere verloop van dit seizoen.

buffy the vampire slayer seaosn 6 tabula rasa
back at the Magic Box/ UPN

Symbolische voorbode

Tabula Rasa is een symbolisch voorproefje waar in deze aflevering letterlijk de Scoobies niet meer weten wie ze zijn, maar dat zich figuurlijk doorzet in de rest van het seizoen, waarin iedereen elkaar, maar ook zichzelf langzaam maar zeker kwijt raakt. Het is een aflevering die supergoed en leuk in elkaar zit. Het weet alle elementen van de serie met elkaar te combineren en dat terwijl de Scoobies helemaal niet de Scoobies zijn op dat moment. Juist die afleveringen waarin de Scoobies of niet zichzelf zijn of met ongewone situaties te maken krijgen zodat ze moeilijker zichzelf zijn, wordt juist dan iedere keer nog duidelijker wie ze zijn.

Dat zagen we al in ‘Hush’  toen niemand kon praten en ze pas echt met elkaar moesten communiceren zonder loze woorden te gebruiken. Of in ‘Restless’ waarin hun surrealistische dromen hun angsten verbeelden. En in ‘Once More With Feeling’ waarin ze al zingend moesten zeggen wat er in hun hart lag. Maar ook in ‘The Body’. Juist uit hun comfort zone getrokken wordt duidelijk wie zij in wezen zijn, zonder dat ze iets weg kunnen rationaliseren.

Dat maakt dit soort afleveringen niet alleen erg komisch (met uitzondering van ‘The Body’ natuurlijk), maar ook interessanter en kan je door middel van een ander perspectief een nog beter beeld krijgen wie de Scoobies nu in wezen zijn. Ook zijn dit vaak keerpunt afleveringen waarna alles anders is geworden. Zonder dit op een meer letterlijke manier te vertellen, maar juist door hun gevoelens te verbeelden, in een anders dan anders aflevering, dringt het op gevoelsniveau goed door zonder dat het moralistisch, of sentimenteel wordt. En dat is gewoon heel knap gedaan. Geen wonder dat dit juist mijn favoriete afleveringen zijn.

Meer lezen over Buffy the Vampire Slayer? Klik dan op onderstaande links:

Favorite episodes:

Monster of the Week episodes: