Film Review: Village of the Damned (1960)

review film village of the damned 1960
Village of the Damned/ Metro-Goldwyn-Mayer

Village of the Damned is het ultieme verontrustende horror verhaal waarin het onschuldige van kinderen wordt omgezet in iets gruwelijks en kwaadaardigs.

Village of the Damned is een Britse horrorfilm die in zwart-wit is geschoten. Het is gebaseerd op het boek van John Wydham, The Midwich Cuckoos uit 1957. De film kreeg goede kritieken en werd geprezen om zijn beangstigende unheimische sfeer in een klein dorpje en de angst omtrent het onbekende. De film is inmiddels uitgegroeid tot een ware klassieker en in 1995 werd door John Carpenter een remake gemaakt met dezelfde titel.

Het verhaal

In het dorpje Midwich, Engeland vallen plotseling alle inwoners in een vreemde slaap. Majoor Alan Bernard had juist zijn zwager aan de telefoon toen deze plotseling wegviel. Alan besluit er naar toe te rijden en komt onderweg een fietsende agent tegen ook op weg naar Midwich aangezien hij ook geen contact meer met het dorp kreeg. In de berm zien ze een lijnbus met allemaal slapende mensen erin en wanneer de agent een kijkje gaat nemen, valt hij ook in een diepe slaap. Alan besluit het leger in te schakelen en ze proberen uit te vinden wat er aan de hand is. Maar dan evenzo plotseling wordt iedereen weer wakker, alsof er niets aan de hand was.

Echter al snel blijkt dat er heel veel vrouwen zwanger zijn geraakt in die korte tijd en dat de vrucht abnormaal snel groeit en de kinderen zelf ook abnormaal snel groeien wanneer ze eenmaal geboren zijn. Alle kinderen vertonen ook een enge gelijkenis met elkaar. Niet alleen blijkt dat ze snel groeien, maar ook snel leren en Alan en zijn zwager komen erachter dat de kinderen een gedeelte collectieve geest hebben, wat de een weet of leert, weten of leren de anderen ook.

Maar er is meer, want ook blijken ze er toe in staat te zijn iemands geest te controleren en wanneer ze zich bedreigd voelen laten ze iemand verongelukken in zijn auto en een ander laten ze zichzelf doodschieten. Hierop besluiten ze om de kinderen te vernietigen, alleen hoe doe je dat als ze je gedachten kunnen lezen en je geest kunnen controleren.

Intiem, subtiel en creepy

De film is klein van opzet. Er wordt in het begin van de film weliswaar het leger ingeschakeld en tijdens de film wordt er overleg gepleegd met het leger wat te doen met de kinderen, onderzoeken of uitschakelen, maar de focus ligt op het gezin van Gordon en Anthea Zellaby, die David krijgen en de broer van Anthea, majoor Alan. Op subtiele wijze worden de problemen waar het gezin mee te maken krijgt aangestipt.

Anthea is bang voor David, ze weet niet waar hij vandaan komt. Ook Gordon die David als zijn zoon beschouwt weet diep in zijn hart dat het niet zijn zoon is en eigenlijk ook niet van Anthea. Die strijd die ze voeren als jonge ouders omtrent het vreemde gedrag van, in feite, een vreemd kind, wordt subtiel gebracht. De focus ligt echter wat ze er nu mee aan moeten. Het draait allemaal om de angst voor het onbekende en dat het om “hun eigen” kinderen gaat, maakt dit idee complexer en staan de dorpelingen voor een moreel dilemma

Terwijl ondertussen de kinderen zich zeer beleefd en beschaafd gedragen totdat ze zich bedreigd voelen. Dat maakt hen heel creepy en onder hun mooie blonde haar en mooie uiterlijk schuilt iets kwaadaardigs en meedogenloos. Hun kwade daden worden ook heel sec in beeld gebracht, alsof het niets is om een mensenleven weg te vagen en dat geeft het een enge sfeer.

Zwart wit

De film is in zwart wit geschoten, wat de oplichtende ogen van de kinderen wanneer ze hun gaven gebruiken ten goede komt. Om dit effect teweeg te brengen hebben ze een geanimeerde overlay gebruikt over de iris met een zwarte pupil, op een freeze frame. Met een zwart wit beeld springt dit er echt uit en geeft ook het beoogde science fiction effect.

Een ander effect wat goed is gebruikt is in de laatste scène waarin Gordon zich een stenen muur voorstelt in zijn brein zodat de kinderen zijn gedachten niet kunnen lezen. Op de achtergrond zien we de stenen muur en op de voorgrond zijn ogen. Terwijl de stenen muur langzaamaan afbrokkelt, zien we in zijn ogen de struggle en angst.

Maar de film beperkt zich qua special effects. Het gaat om het idee. Om de enge vreemde kinderen, waarvan men niet weet waar ze vandaan komen en wat ze willen en waar ze allemaal toe in staat zijn.

Klassieker maar ouderwets

De film voelt traag aan en er gebeurt op zich weinig. De film is vooral interessant om te zien wat er toen in die tijd werd gemaakt op filmgebied en in het horror science fiction genre. De technieken die ze gebruikten en de sfeer die ze neerzetten en de manier waarop het verhaal werd verteld. Dit is misschien wel een trage film, waar voor de kijkers van nu misschien niets schokkend gebeurt, maar het idee dat de vrouwen een soort van maagdelijke ontvangenis hadden was in Amerika nogal controversieel, waardoor de film in Engeland werd geproduceerd in plaats van Amerika, wat het oorspronkelijke plan was.

En afgezien van het gedrag van de kinderen gaat alles er heel netjes en degelijk en beschaafd aan toe. Er wordt netjes overlegd en worden dingen doorgesproken, moeilijke beslissingen gemaakt en uitgevoerd, heel tactisch en berekenend allemaal.

De enige die natuurlijk voor wat hysterische opschudding zorgt is Anthea, want het is een vrouw en die gillen en raken in paniek, waardoor ze enkel met een klap in het gezicht weer tot bedaren gebracht kunnen worden. En alhoewel Anthea de moeder is, is er voor haar nauwelijks een rol weggelegd. Ze heeft geen inspraak, geen mening, alleen maar angst die ze uit mag spreken. Dat maakt de film nog het meest ouderwets. Acht jaar later kwam Rosemary’s Baby (1968) uit en daarin zie je al wat meer verschil in hoe de vrouw voor zichzelf kan denken en op kan komen, al is dat nog steeds zeer summier en is het haar man die de dienst uitmaakt. Ook die ontwikkeling van vrouwen, en zeker wanneer het gaat om hun eigen kind en buik, zie je langzaamaan een vooruitgang doormaken door de filmgeschiedenis heen.

Conclusie

Village of the Damned is geen film om nu nog te kijken wanneer je een echte horror wil zien, of een science fiction film met suspense. Dit is puur voor degenen die geïnteresseerd zijn in de ontwikkeling van de horrorfilm geschiedenis en voor degenen die door middel van popcultuur de weerspiegeling van de maatschappij van toen wil onderzoeken. Maar natuurlijk ook voor degenen die juist van dit soort klassieke films houdt, is dit een zeer goed in elkaar zittende film, waarin goed wordt geacteerd, prima technieken worden gebruikt en tenslotte een explosieve finale heeft.

Praktische info

  • Village of the Damned (1960) 77 min
  • Directed by: Wolf Rilla
  • Produced by: Ronald Kinnoch
  • Screenplay by: Stirling Silliphant, Wolf Rilla, Ronald Kinnoch
  • Based on: The Midwich Cuckoos by John Wyndham
  • Starring: George Sanders, Barbara Shelley, Martin Stephens, Michael Gwynn
  • Music by: Ron Goodwin
  • Cinematography: Geoffrey Faithfull
  • Edited by: Gordon Hales
  • Production company: Metro-Goldwyn-Mayer Britisch Studios
  • Distributed by: Metro-Goldwyn-Mayer