Boek Review: The Watchmaker of Filigree Street/ De Horlogemaker van Londen (Natasha Pulley, 2015)

book review the watchmaker of filigree street natasha pulley

“Thaniel watched the octopus too. It was hypnotic. The mechanical joints moved as fluidly as the water, glinting with the warped colours of the kitchen” 

The Watchmaker of Filigree Street laat zich niet zo gemakkelijk in een hokje plaatsen. Maar als het dan toch moet, stop ik het in het hokje prachtige verhalen. Het is de debuut roman van Natasha Pulley en het deed me een beetje denken aan The Night Circus van Erin Morgenstern. Alhoewel het plot en de schrijfstijl geheel anders zijn, is de feel van beide romans ongeveer vergelijkbaar. Het is een sprookjesachtig verhaal met markante hoofdpersonen met mysterieuze elementen en een positieve vibe. Op The Night circus werd ik gelijk verliefd en met dit boek was dat niet anders. 

Het verhaal 

Het is Londen 1883. Thaniel Steepleton werkt als telegraaf bij The Home Office. De Ierse groepering Glan Na Gael zorgt voor een hoop onrust in de stad, zeker wanneer ze een bericht krijgen dat er in mei het komende jaar een bom zal ontploffen. Diezelfde middag na het ontvangen bericht keert Thaniel terug naar zijn appartement en vindt daar een doosje met daarin een prachtig horloge. Eerst vermoedt hij dat het een verjaardagscadeau is van zijn zus, maar als dat niet het geval blijkt te zijn en hij het horloge laat taxeren en het heel veel waard blijkt te zijn, denkt hij dat het verkeerd is bezorgd. Toch besluit hij het te houden en het bij zich te dragen.

Dat blijkt een verstandig besluit want wanneer de maand mei in het jaar 1884 is aangebroken en om negen uur ’s avonds, de deadline, nog geen bom is ontploft, keren de ambtenaren opgelucht naar de kroeg, alwaar het horloge van Thaniel een luid alarm afgeeft. Hierop gaat hij naar buiten, om het af te zetten, als plotseling toch in The Home Office tegenover de kroeg een bom ontploft. Thaniel ontdekt dat hij aan de dood is ontsnapt door de kroeg te verlaten en gaat op zoek naar de maker van het horloge, meneer Mori. Heeft hij iets met de bom te maken of is er iets anders aan de hand? Thaniel besluit het uit te zoeken in opdracht van de Yard en raakt bevriend met Keita Mori, de maker van het horloge. Maar het enige dat hij ontdekt is dat Mori een heel bijzondere man is.

Tegelijkertijd studeert Grace aan de universiteit van Oxford. Het is haar laatste jaar om het bestaan van Ether te bewijzen, de materie waardoor licht reist. De enige vriend die ze daar heeft is Matsumoto. Maar hij kan haar niet helpen. De enige andere oplossing is dat ze met iemand trouwt waardoor ze recht heeft op de bruidsschat, een huis nagelaten door haar tante, en zo het huis op naam van haar man kan zetten. Matsumoto laat afweten, maar als ze op een bal per ongeluk Thaniel tegenkomt, ziet ze haar kans. Zo raken Thaniel, Mori en Grace verstrikt in een vreemde driehoeksverhouding en een vreemd spel. Want het is nog steeds een raadsel wie de bom heeft gemaakt en of er binnenkort weer iets staat te gebeuren.

Een liefdesverhaal, spanning en mysterie

Het verhaal laat zich niet makkelijk in een paar woorden grijpen. Dat komt voornamelijk omdat het verhaal veel elementen bevat. Maar in de kern is het een liefdesverhaal.  Een soort sprookje waarbij een vreemd soort lot verschillende mensen bij elkaar brengt waarbij de gevolgen niet te overzien zijn. Maar ook dat liefdesverhaal is niet gelijk duidelijk. Het verhaal focust zich eerst op Thaniel en de bom die zijn leven heeft veranderd. Zijn relatie met Mori en tegelijkertijd volgen we Grace en hoe hun levens per toeval met elkaar verbonden blijken. Alhoewel toeval er misschien niets mee te maken heeft en de Ether theorie van Grace er alles mee te maken heeft.

Personages

Maar het allerbelangrijkste in het verhaal zijn de personages. Het zijn bijzondere en niet alledaagse personages, die voor bijzondere keuzes en beslissingen staan. Ze zijn complex, maar wel erg likeable. Ze worden door middel van hun onderliggende motivaties geweldig tot leven gebracht en zijn dominant aanwezig in het boek. Alle personages zijn slim en intelligent, bevatten goede nobele kanten, maar zijn ook egoïstisch en gaan op hun eigen doelen af. Dat maakt hen erg realistisch.

Alhoewel Thaniel de hoofdpersoon is en de meest neutrale persoon, steelt Mori vaak door zijn schuchterheid en bescheidenheid de show, maar ook Grace laat de schijnwerpers regelmatig op zichzelf schijnen. Dit is niet alleen hoe hun karakters in elkaar zitten, maar zo wordt ook door middel van deze karakters het verhaal vertelt. Hiermee zijn de personages zowel onderworpen aan het plot als leidend, paradoxaal, maar dat brengt het verhaal en de personages in een perfect evenwicht en voelt het heel organisch aan.

Schrijfstijl

De schrijfstijl is van een prachtig proza, dat prettig leest en dat ook humor bevat. De vaak indirecte manier van vertellen en indirecte zinnen, geven het een erg levendig beeld van het verhaal. Niet alleen de zinnen zijn prachtig en intelligent geconstrueerd zonder dat het gekunsteld aandoet, maar ook het hele plot zit ingenieus in elkaar. Het verhaal lijkt voort te kabbelen over de belevenissen van de hoofdpersonages, Thaniel, Mori en Grace, maar ondertussen vindt er een heel onderliggend plot plaats dat zich langzaam ontvouwt en uiteindelijk tot een verrassende en originele conclusie leidt. Dat plot is niet steeds zichtbaar, maar wel voelbaar tussen de regels en scènes door. Je voelt dat er iets speelt, dat er iets op komst is, dat tot een climax gaat leiden. Wat dat is, blijft tot het laatst geheim.

Pulley vertelt door middel van drie verhaallijnen van de drie personages, in verschillende tijden, waaronder ook het oude Japan, die op een logische maar verrassende manier bij elkaar komen. Dit doet zij zonder overtollige informatie te gebruiken dat alleen maar af zou leiden. Alles wat ze beschrijft doet er toe en heeft invloed op het plot en verduidelijkt soms pas aan het einde, maar dit plot is tot in de puntjes kloppend uitgewerkt.

Haar schrijfstijl wekt nieuwsgierigheid op en verleidt je steeds tot verder lezen, ook al heb je in het begin geen idee waar het allemaal heen moet gaan. 

Tickpunk

Het is een prachtig origineel verhaal dat eigenlijk een soort nieuw subgenre heeft uitgevonden, namelijk Tickpunk. De heersende kracht in een semi alternatief verleden is niet stoom, maar radertjes. Daarmee wordt ook een ander personage prachtig tot leven gebracht, Katsu een octopus gemaakt van radartjes een soort robotje dat een eigen willekeurige manier van doen heeft zonder een eigen bewustzijn te hebben. Katsu is daarmee een vierde personage dat al snel je hart steelt, zoals hij de sokken en stropdassen van Thaniel steelt.

Conclusie

The Watchmaker of Filigree Street is een bijzonder boek. Het hele verhaal heeft mijn hart gestolen. Met sterke, bijzondere personages, een spannend en goed in elkaar gezet plot, een prachtige originele schets van een historische als alternatief historische tijd en een mysterie, heeft dit boek veel te bieden. Met een thema, dat het lot, of de afwezigheid daarvan, mensen bij elkaar brengt die voorbestemd zijn voor elkaar, dat moeiteloos door het gehele boek geweven zit, is het een mooi gestileerd sprookje voor volwassenen.

Praktische info

The Watchmaker of Filigree Street (2015), 318 bladzijden. Auteur: Natasha Pulley. Oorspronkelijke taal: Engels. Nederlandse vertaling: De Horlogemaker van Londen.