Film Review: The Witch (2015)

review film the witch 2015
a new home

De film heeft als ondertitel: A New England Folktale en niet voor niets. Aan het einde van de film wordt de volgende tekst getoond: ‘This film was inspired by many folktales, fairytales and written accounts of historical witchcraft, includig journals, diaries and court records. Much of the dialogue comes directly from these period sources.’

En dat is precies wat voor gevoel deze film opwekt. De film geheel in oud Engelse stijl, zowel qua taal als gedrag en denkwijzen, lijkt een volksverhaal dat men toentertijd aan elkaar vertelde als een soort waarschuwing om niet van de groep of gemeenschap af te wijken, opdat je niet verleid zal worden tot zonden of behekst wordt en je een slecht lot te wachten staat. De meeste legendes, volksverhalen en sprookjes zijn ooit bedacht als waarschuwing om bijvoorbeeld geen vreemden binnen te laten, alleen het bos in te gaan, zomaar iemand te vertrouwen en ga zo maar door, of moralistische geboden om op het goede pad te blijven. Die verhalen waren doorgaans veel gruwelijker dan de mooie Walt Disney sprookjes van nu. The Witch is zo’n eng verhaal.

review film the witch 2015 thomasin
Thomasin

Het verhaal

Een familie in New England rond 1630 wordt verbannen van de gemeenschap waarin zij wonen, omdat zij een ander strenger geloof aanhangen. Aan de rand van een bos besluiten ze een nieuw leven op te bouwen. Vader William, moeder Katherine, dochter Thomasin, zoon Caleb en tweeling Mercy en Jonas proberen een bestaan op te bouwen wat lukt. Er wordt een nieuwe baby geboren Samuel. Maar als Thomasin met Samuel speelt aan de rand van het bos, verdwijnt hij onder haar ogen. Hij is meegenomen door een heks. Maar in het gezin groeit langzaam hun wantrouwen jegens elkaar. Zeker als de oogst mislukt en het vinden en verbouwen van eten steeds moeilijker wordt. Terwijl de jonge tweeling Mercy en Jonas spelletjes spelen met de bok Black Philip, wordt aan Thomasin steeds meer verantwoordelijkheid toevertrouwt. Als op een dag Caleb er op uit wil trekken in het bos om eten te zoeken, staat Thomasin erop om mee te gaan. In het bos worden ze afgeleid door een haas, de hond Fowler gaat er vandoor en Caleb en Thomasin raken elkaar kwijt. Terwijl Thomasin uiteindelijk haar weg terug vindt en opgevangen wordt door Will, verdwijnt Caleb steeds dieper in het bos totdat hij uiteindelijk uitkomt bij het huisje van de heks. Het wordt Thomasin verweten dat zij hem in gevaar heeft gebracht, maar als Caleb naakt, koortsig en ziek terug komt, denkt Kate dat hij behekst is. Hierop zegt Mercy dat Thomasin een heks is, waarop Thomasin uiteindelijk de tweeling verwijt te praten met Philip die in werkelijkheid Lucifer is. Het gezin wordt uiteengedreven door paranoia en waanzin en langzaam wordt duidelijk waar de heks al die tijd op uit was.

review film the witch 2015 thomasin caleb
Thomasin and Caleb

Volksvertelling

Het verhaal is een volksvertelling, een soort sprookje dat waarschuwt om bij de gemeenschap te blijven en je voor je eigen veiligheid naar hun normen en waarden te voegen. Wanneer Will dit weigert omdat hij zijn eigen strenge geloof wil aanhangen en niet verleid wil worden tot zonden, worden hij en zijn gezin verbannen. Het ironische is dat nu ze leven ver van de bewoonde wereld en nog verder van het beschaafde Engeland, hij door die keuze een self fullfilling prophecy in werking zet. Geisoleerd en afgezonderd en totaal afhankelijk van elkaar beginnen de verhoudingen onderling langzaam te verschuiven. Waar ze eerst een fijn gezin waren, vader, moeder, oudste dochter Thomasin, oudste zoon Caleb, de tweeling Jonas en Mercy en baby Sam in de beschaafde wereld, zijn ze nu op elkaar aangewezen om te overleven, een taak die geen van hen aankan. Uit puur principe van Will leven ze zonder toekomst. En wordt zijn angst om verleid te worden tot het kwaad werkelijkheid.

review film the witch 2015 thomasin
Thomasin

Comig of Age

Maar eigenlijk gaat dit verhaal vooral over Thomasin. Zij is de oudste en begint langzaam een vrouw te worden. Dit beseft niet alleen Caleb die plotseling anders naar zijn zus gaat kijken en haar borsten ziet, maar ook Kate die haar als een bedreiging gaat zien. Wanneer eerst Thomasin Sam kwijtraakt, wordt Kate bang dat ze ook Caleb en Will aan Thomasin zal verliezen, helemaal als ze beseft dat ook Caleb ouder wordt en het feit dat Thomasin het lievelingetje is van Will. Ze wil Thomasin daarom ook liever geven/verkopen aan een gezin van de plantage waar ze vandaan komen waar ze tot nut kan zijn en verder geen verleiding zal zijn voor Caleb en Will. Dat is de voornaamste reden waardoor Caleb weg gaat en Thomasin mee gaat. Alles verloopt niet alleen van kwaad tot erger, maar ook de self fullfilling prophecy zet zich verder door. De coming of age van Thomasin lijkt dan ook niet geheel op zichzelf te staan, maar impliceert, zeker door het einde, dat er inderdaad een ‘familie’ was dat Thomasin goed zou kunnen gebruiken, alleen geen familie op de plantage. Hierdoor lijkt het nog meer alsof het allemaal te doen was om Thomasin, te meer omdat zij de enige lijkt die niet geaffecteerd raakt door de heks en haar hekserij waar iedereen aan ten prooi valt. Dit alles maakt deze film meer het verhaal van Thomasin en die rol draagt en speelt zij met verve.

review film the witch the twins black philip
the twins and Black Philip

Hekserij

Want alhoewel de verleidingen ook binnen het gezin voorkomen, komt de grootste dreiging van buitenaf; de heks. Zij is het die Sam meeneemt en zo paranoia zaait, dat het gezin alleen maar zelf versterkt. Door Caleb te nemen verergert dit en drijft het tot een climax.

Maar onderschat de kleine tweeling niet, die vanaf het begin al zeer irritant is, wat op een prachtige subtiele manier in beeld wordt gebracht. Thomasin is te oud voor het gezin geworden en kan zich nergens aan meten en je ziet dat de tweeling en vooral Mercy daar gebruikt van maakt en het op het spits drijft. De scène aan de beek met Thomasin en Mercy is zeer veelzeggend en bepalend voor het verdere verloop en daarbij zeer sterk gespeeld door de twee kinderen. Maar ook de scène waarin Mercy en Jonas met Black Philip spelen en hun rijmpje zingen is er verontrustend.

review film the witch 2015 kate caleb
Kate wants to protect Caleb

Sfeer

De sfeer is duister, onheilspellend, met subtiele klassieke opera-achtige onheilspellende opzwepende muziek. De beelden zijn grauw grijs en bruin en brengen je in de sfeer van een oude volksvertelling. De film is scherp met binnen in het huisje scherpe contrasten tussen donker en licht en schaduw. De film is mooi geschoten en creepy in beeld gebracht, zonder gebruik te maken van bijzondere cinematografische effecten. Je verwacht veel, spanning ligt op de loer evenals een schrikmoment die vrijwel uitblijven. Spanning is daarom continu aanwezig. Sommige heftige scènes worden juist niet in beeld gebracht en veranderen op het moment supreme in zwart beeld. Andere verontrustende scènes worden daarentegen wel lang in beeld gebracht, net zolang totdat het echt naar begint te worden. En dat komt omdat je eigenlijk niet zo goed weet wat je nu precies ziet, wat er gebeurt, maar aan alles weet en voel je dat het niet goed is. Die verontrustende sfeer is zeer goed en welkom.

review film the witch william
a self fulfilling prophecy

De film duurt niet heel erg lang, maar kan wel soms lang aanvoelen, omdat er niet veel gebeurt en het telkens om hetzelfde draait; het geloof dat hen redding moet bieden en moet beschermen tegen zonden, maar waardoor ze juist in isolatie terecht komen, kwetsbaar voor verleiding en zonden. Bij voorbaat weet je eigenlijk al dat ze verdoemd zijn zodra de poort van de veilige plantage achter hen sluit als ze vertrekken, een zeer veelzeggend shot overigens. De manier echter waarop die neerwaartse spiraal in beeld is gebracht is zo subtiel en realistisch, terwijl het wel echt die sprookjesvibe behoudt, door onder andere de scène waarin Kate haar dode Sam en Caleb weer ziet en zij Sam de borst geeft. Of wanneer Caleb de heks ontmoet. En natuurlijk de scène waarin Thomasin, Mercy en Jonas bij de geiten worden opgesloten door Will, zorgt voor een goede enge scène. Die afwisseling tussen het bovennatuurlijke en het realistische paranoia gedrag van de familie heeft een goede balans, waardoor het een opmerkelijke film wordt.

review film the witch 2015
prayer cannot save them

Conclusie

The Witch weet een hele sterke sfeer neer te zetten, die erg onheilspellend en verontrustend is. En waarvan je niet weet wat enger is, het onderlinge wantrouwen onder elkaar of de subtiele manipulaties van de heks. Deze twee gegevens worden zo samengesmolten dat het wel degelijk een enge horror is en een zogenaamd waargebeurde volksvertelling van toen. De film ziet er prachtig en puur uit, het acteerwerk is heel goed zeker van de kinderen en Thomasin steelt de show. The Witch is een mooie en creepy film die zich onderscheidt van andere horrors door zijn benadering en manier van vertellen en het zo realistisch houdt, dat het net echt gebeurd kan zijn.

Praktische info

  • The Witch (2015) 93 min
  • Directed by: Robert Eggers
  • Produced by: Rodrigo Teixeira, Daniel Bekerman, Lars Knudsen, Jodi Redmond, Jay Van Hoy
  • Written by: Robert Eggers
  • Starring: Anya Taylor-Joy, Ralph Ineson, Kate Dickie, Harvey Scrimshaw, Ellie Grainger, Lucas Dawson
  • Music by: Mark Korven
  • Cinematography: Jarin Blaschke
  • Edited by: Louise Ford
  • Production company: Parts and Labor, Rooks Nest Entertainment, RT Features
  • Distributed by: A24

Een gedachte over “Film Review: The Witch (2015)

Reacties zijn gesloten.