Film Review: House on Haunted Hill (1959)

review film house on haunted hill 1959
Vincent Price as Frederick Loren/ Allies Artists

De klassieke horror House on Haunted Hill  (1959) met de horrorheld Vincent Price in de hoofdrol voelt aan als een ritje in een ouderwets spookhuis; scary fun. 

Oude horror films hebben niet de vele middelen gehad om de kijkers lekker de stuipen op het lijf te jagen. Er was nog geen CGI, films werden vaak in zwart wit gemaakt, de mogelijkheden qua muziek en geluidseffecten zijn nu veel groter en ook de ideeën over wat eng was waren nog niet zo extreem als nu. Dus moet je alles in perspectief blijven zien. Vooral de ideeën van vroeger zijn voor ons nu misschien achterhaald, maar toen paste het gewoon bij de denkbeelden van die tijd. Dat geldt ook voor alle effecten, visueel of audio, die misschien nu te beperkt lijken, maar destijds de normale stand van zaken was.

Dus meestal zijn de oude horrors niet echt meer eng voor ons om naar te kijken, maar daar steken wel een aantal bovenuit. Dat zijn ook de horrors die de tand des tijds hebben doorstaan, dat wil zeggen, nog bekend zijn bij een bepaald publiek, soms groot soms klein. Zo ook House on Haunted Hill uit 1959. In 1999 is er zelfs nog een gelijknamige remake van gemaakt, al was de inhoud op het idee na, toch wel even iets anders. 

House on Haunted Hill is van de regisseur William Castle, die er om bekend stond zijn low budget films te promoten met gekke gimmicks, zoals de 3D bril bij de film 13 Ghosts (1960). Net als 13 Ghosts is ook House on Haunted Hill voorzien van een bizar grappige gimmick, “Emergo.” Namelijk het in het theater laten overvliegen van een skelet, net zoals een scène later in de film zelf. Maar niet alleen deze gimmick, maar de hele film zelf is een fun ride in een spooky huis.

Het verhaal 

Frederik Loren, een excentrieke miljonair en zijn vrouw Annabelle nodigen vijf vreemden uit voor een horror feestje in een befaamd horror huis. Hij belooft hen ieder 10.000 dollar als ze de hele nacht doorstaan. Mocht er iemand komen te overlijden tijdens de nacht dan zal er 50.000 dollar worden gedoneerd aan de nabestaanden. Hij heeft zijn gasten zo uitgekozen dat zij geneigd zijn om te blijven en het geld aan te nemen, in plaats van te vertrekken. Het is namelijk zo dat er al meerdere mensen op brute wijze om het leven zijn gekomen in dat huis en hun geest waart daar nog altijd rond op zoek naar anderen die ze kunnen inlijven.

De vijf vreemden bestaan uit Lance Schroeder een testpiloot, Ruth Bridges een journaliste, Dr. David Trent een psychiater die gespecialiseerd is in hysterie, Nora Manning een typiste in het bedrijf van Loren en tenslotte de huiseigenaar Watson Pritchett die het huis aan Loren verhuurt voor die nacht. Pritchett zelf is een echte gelover in het spookhuis aangezien zijn broer daar om het leven is gekomen, terwijl Dr. Trent duidelijk stelt dat alle waanideeën omtrent het huis voortkomen uit hysterie. Iets dat volgens hem al snel bewezen wordt door Nora, die als eerste een geest meent te zien en weg wil.

Maar al voordat het middernacht is, worden ze ingesloten, ook Nora. De deur sluit als een kluisdeur, alle ramen hebben tralies, er is geen telefoonverbinding en geen elektriciteit en de toegangspoort wordt gesloten. Ieder krijgt een pistool om zichzelf te verdedigen, maar wat heb je aan pistolen tegenover geesten? Al gauw valt het eerste dodelijke slachtoffer en slaat de paniek en paranoia toe, want als er geen geesten zouden zijn, dan is een van hen een moordenaar en zou diegene nog een keer kunnen toeslaan.

review film house on haunted hill 1959
scary fun/ Allied Artists

Spookhuis

Het verhaal is meer een mystery dan een horror, alhoewel de verpakking wel als zodanig wordt neergezet. Er zijn schrikmomenten, geesten, een gruwelijke moord, lichten die zomaar uitgaan en deuren die als vanzelf dichtslaan. Er zijn geheime gangen en verborgen agenda’s. Heel eng wordt het niet, maar de film is dan meer gericht op het mysterie met een paar spooky elementen. Het doet denken aan een ouderwets spookhuis op de kermis.

Het spookhuis is dan ook prachtig klassiek en zowel Romaans als Victoriaans ingericht waardoor ook echt die unheimische sfeer ontstaat. Het decor van het het huis is daardoor een grote smaakmaker en biedt ruimte voor het plotseling opduiken van de bedienden, een verborgen skelet, of een lijk dat aan de balustrade van de grote trap hangt.

De enge effecten zijn zowel creepy als cheesy en doen erg hun best om de kijker aan het schrikken te maken. Zo is er een zwevende geest, een sterk behaarde hand die Nora vastgrijpt en een afgehakt hoofd in de koffer van Nora. Dat lukt in ieder geval aardig bij Nora, die veel gilkunsten laat zien en het bewijs is voor Dr. Trent dat het huis niet haunted is, maar dat Nora zo beïnvloedbaar is dat ze aan hysterie lijdt. Maar ondertussen is Nora wel degene die alle enge en gruwelijke ontdekkingen doet… Gelukkig heeft ze Lance die zich om haar bekommert en in ieder geval gelooft dat iemand het op haar heeft voorzien of om haar bang te maken of erger.

Effect boven logistiek

Dat dit hele verhaal uitloopt in een twist die wel te verwachten is, is minder erg dan de dommige onlogische scènes. Ik noem de scène van Annabelle voor het raam en twee seconde later hangend in het trapgat, of een gillend rennende Nora, waar niemand wakker van wordt en wanneer ze vervolgens in de salon binnenkomt op zoek naar Lance, ze zijn naam fluistert. Het zijn enkele logistieke dingen die onmogelijk zijn in het verhaal en niet worden verklaard. Men gaat hier puur voor het schrikeffect en de misleiding van de kijker, waar het verhaal nu eigenlijk over gaat en naartoe werkt. Maar de manier waarop dit alles wordt gebracht en de fun dat er vanaf spat, maakt niet alleen een hop goed, maar verdoezelt dit ook.

Wat betreft horror is het voor ons niet zo effectief en voornamelijk erg cheesy, maar wel zeer vermakelijk. Qua twist in het verhaal, die niet erg verrassend of origineel is, blijft toch wel erg leuk. De horror van de film  blijkt dan ook uiteindelijk in iets geheel anders te zitten. 

review film house on haunted hill 1959
the famous skeleton/ Allied Artists

Conclusie

House on Haunted Hill is een cultpareltje overgebleven uit de klassieke horrortijd, en een erg vermakelijke film. Het zwart wit geeft gelijk een nostalgisch gevoel evenals de hoge schrille tonen van de muziek. De manier van filmen is echter niet bijzonder en er steken geen geweldige camerastandpunten boven uit noch is er gebruik gemaakt van cinematografische hoogstandjes, zoals bijvoorbeeld in The Haunting (1963). Het gaat hier niet om de psychische ervaringen van een spookhuis en de onderlinge verhoudingen van de gasten. En Ruth krijgt eigenlijk geen enkele aandacht en had er net zo goed niet hoeven zijn. Het enige psychische aspect dat meespeelt is de hysterie waarin Dr. Trent is gespecialiseerd. Dat maakt van deze film een vrij eenvoudige horror die zich richt op de twist in het verhaal, maar wel een die zich focust op de fun in horror. 

Praktische info

  • House on Haunted Hill (1959) 75 min
  • Directed by: William Castle
  • Produced by: William Castle, Robb White
  • Written by: Robb White
  • Starring: Vincent Price, Carol Ohmart, Elisha Cook, Carolyn Craig, Alan Marshal, Julie Mitchum, Richard Long
  • Music by: Richard Kayne, Richard Loring, Von Dexter
  • Cinematography: Carl E. Guthrie
  • Edited by: Roy V. Livingston
  • Production company: William Castle Productions
  • Distributed by: Allied Artists