Boek Review: The Body in the Library/ Moord in de Bibliotheek (Agatha Christie, 1942)

book review the body in the library agatha christieThe Body in the Library is een cliché titel in het detective genre zoals Agatha Christie zelf zegt in het voorwoord. En met dit boek wilde ze iets anders maken van dit bekende thema. Aldus werd de bibliotheek (weliswaar een zeer traditionele), de moordlocatie, maar werd het lijk een zeer onorthodox lijk dat geheel niet in de bibliotheek zou passen. Het idee omtrent de familie waar het in dit boek om gaat, de familie Jefferson, werd gevormd naar aanleiding van een observatie van Agatha Christie tijdens haar verblijf in een hotel. Daar zag ze een oude man in een rolstoel en zijn gezelschap bestaande uit veel jongere mensen. Die setting gemixt met Miss Marple en haar dorpje St Mary Mead en een alternatief op ‘het lijk in het bibliotheek’, had dit boek tot gevolg. In het Nederlands is dit boek ook vertaald onder de titel: Dood van een Danseres.

Het verhaal

Miss Marple krijgt een verontrustend telefoontje van haar oude vriendin Mrs Bantry die in Gossington Hall woont met haar man Colonel Bantry: er ligt een lijk in haar bibliotheek. Daar Mrs Bantry weet hoe goed haar vriendin is in het oplossen van zulke vreemde zaken en omdat zij zelf het best opwindend vindt en omdat ze bang is wat de mensen zullen zeggen en haar man onder al die roddels gebukt zal gaan, stuurt ze een auto om Miss Marple op te halen. Natuurlijk wordt ook de politie gebeld en Colonel Melchett komt persoonlijk ter plaatse samen met Inspector Slack. Colonel Melchett is in het geheel niet afkeurend op de aanwezigheid van Miss Marple. Niemand herkent echter de jonge vrouw die gewurgd op het tapijt voor de haard ligt. Het blijkt dat het een vermist persoon betreft, een meisje genaamd Ruby Keene dat sinds kort werkte als danseres in een hotel in Danemouth, The Majestic. Haar nicht Josie identificeert haar. Niet alleen Colonel Melchett en Inspector Slack die in Danemouth bijgestaan worden door Superintendent Harper reizen af naar het hotel, maar ook Mrs Bantry en Miss Marple nemen tijdelijk een spionage vakantie. Daar ontmoeten ze Conway Jefferson een oude man in een rolstoel met wie Ruby veel omging en die zeer op haar was gesteld. Ook ontmoeten ze zijn schoondochter Adelaide met haar zoontje Peter en zijn schoonzoon Mark. Ook Josie is daar werkzaam als danseres samen met haar danspartner Raymond. Miss Marple komt er ook achter dat Ruby vaak danste met een hotelgast George Bartlett. En dan is er nog ene Basil Blake die pas in St Mary Mead is komen wonen en een vreemd figuur is, werkzaam in de filmindustrie en vaak aanvaringen had met Colonel Bantry. Maar Miss Marple is niet de enige sleuth die ingeschakeld is, ook Conway Jefferson heeft zijn oude vriend, vroeger werkzaam bij de politie, Sir Henry Clithering gevraagd om onderzoek te doen daar waar de politie geen directe toegang toe heeft. Met zoveel officiële en officieuze detectives kan het niet anders dan dat de dader wordt gepakt. Maar niet voordat er nog een moord gepleegd blijkt te zijn.

Miss Marple

In dit verhaal lopen wel heel veel detectives in de rondte. Veel wordt dan ook beschreven vanuit de onderzoeken van de verschillende inspecteurs. Maar nog altijd blijven de gedachten en scènes rondom Miss Marple niet alleen het meest verhelderend, maar ook het leukst en het meest speels. Wanneer zij iets opmerkt, dan moet het wel van belang zijn, maar het blijft wel heel lang, tot vlak voor het einde, onduidelijk wat dat belang dan wel kan zijn. Ook zijn er weer meerdere verdachten waardoor er verschillende red herrings worden uitgeworpen en de lezer telkens op het verkeerde been wordt zet. Het blijft dan toch moeilijk om te focussen waar het nu werkelijk om gaat. Echter niet voor Miss Marple.

Zoals ook gebruikelijk bij Miss Marple geeft zij te kennen al ver voor het einde dat ze weet wie de dader is, alleen ze weet het nog niet helemaal zeker, waardoor je als lezer gaat denken; wat heb ik dan gemist? Er zit ook een goede twist in de ontknoping, zodat het eigenlijk ook wel onmogelijk blijft om de moord op te lossen voordat Miss Marple het ons uit de doeken doet.

Leuk is ook dat Miss Marple zeer serieus genomen wordt door de inspecteurs en daardoor een grote officiële rol krijgt in het onderzoek. En haar kijk op mensen is altijd erg grappig, mede door de vergelijking met allerlei huidige en oud bewoners van haar dorp, maar ook door de typische observaties die zij doet. Dit blijft altijd sterk in karakter met hoe Miss Marple naar mensen en de wereld kijkt. Misschien nu een wat ouderwetse kijk, maar wel een realistische. Haar kijk op de wereld is eerder negatief en hard dan dat ze een romantische kijk heeft op de mensheid of zelfs maar een positieve. Want sowieso gaat Miss Marple er altijd vanuit dat iedereen liegt in tegenstelling tot de politie en dat is mede wat haar van hen onderscheidt en tevens kijkt ze naar de kleine details iets wat net buiten het profiel of gedrag van een persoon valt. Daarmee is ze haar tijd best vooruit, met haar aanpak gebaseerd op gedragswetenschap.

Conclusie

The Body in the Library is een leuk verhaal waarin Miss Marple lekker de vrije ruimte krijgt om te speuren en haar gedachten de vrije loop te laten en ook laat zien dat ze nog steeds een pittige en brutale dame is, ook al doet ze zeer onschuldig aan. Met veel verdachten en inspecteurs, is het toch weer Miss Marple die de zaak oplost. Je kan ook niet anders van haar verwachten.

Agatha Christie (1890-1976) was een Britse schrijfster die voornamelijk bekend is door haar detectives over Miss Marple en Hercule Poirot. Ze heeft 66 detective’s geschreven, 20 toneelstukken, 6 romans onder het pseudoniem Mary Westmacott en ongeveer 150 korte verhalen. Er zijn bijna 200 verfilmingen van haar werk en The Mousetrap is het langst lopende toneelstuk ooit. Als een van de meest succesvolste auteurs allertijden is haar werk in 108 talen vertaald en zijn er ruim 4 miljard exemplaren van haar boeken verkocht.

Praktische info

The body in the Library (1942). Auteur: Agatha Christie, 272 bladzijden. Oorspronkelijke taal: Engels. Nederlandse vertaling: De dood van een danseres (1949), Moord in de Bibliotheek (1966).